راهنمای کاربردی نویرا
بهای تمام‌شدهٔ یک لباس دوختی را چطور حساب کنیم؟
بهای یک لباس جمع سه چیز است: مواد طبق فرمول (پارچه، آستر و یراق به مقدار واقعی مصرف، با پرت برش)، اجرت هر مرحله (ساعت کار ضرب در نرخ، یا اجرت هر عدد برای کار بیرون)، و سهم سربار کارگاه. قیمتی که فقط پارچه و دوخت را ببیند، پرو، اتو، اجاره و پرت را از جیب شما می‌پردازد.
آخرین به‌روزرسانی: · زمان مطالعه: حدود ۶ دقیقه · نویرا برای مزون
بهای تمام‌شدهٔ یک لباس دوختی از چه اجزایی ساخته میشود؟
از سه جزء: مواد، اجرت مراحل و سربار. فرض کنید برای یک مانتوی مجلسی ۲٫۵ متر پارچه به متری ۴٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال، ۲ متر آستر به متری ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال و ۱٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال یراق (دکمه، زیپ، نخ، لایی) مصرف میشود؛ در این نمونه مواد ۱۳٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال است.
اگر در همین نمونه برش ۱ ساعت، دوخت ۶ ساعت و اتو و تکمیل ۱ ساعت طول بکشد، هر ساعت خیاط ۱٬۵۰۰٬۰۰۰ ریال هزینه داشته باشد و سنگ‌دوزی را بیرون به ۴٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال برای هر عدد بدهید، اجرت ۱۶٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال میشود؛ با ۳٬۵۰۰٬۰۰۰ ریال سهم سربار، بهای تمام‌شدهٔ این مانتوی نمونه ۳۲٬۵۰۰٬۰۰۰ ریال است.
حالا اگر همین مانتو را مثلاً ۳۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال بفروشید، حساب سرانگشتی «پارچه ۱۰ میلیون و دوخت ۹ میلیون» ۱۱ میلیون سود نشان می‌دهد، در حالی که در این نمونه روی هر عدد ۲٬۵۰۰٬۰۰۰ ریال ضرر کرده‌اید. لباسی که فقط پارچه و دوختش حساب شده، روی کاغذ سود می‌دهد و در دخل ضرر.
مقدار پارچه را در فرمول چطور بنویسیم؟
مقداری را بنویسید که واقعاً از توپ کم میشود، نه اندازهٔ خود الگو. اگر الگوی یک مدل مثلاً ۲٫۲ متر است ولی با چیدن الگو روی عرض پارچه و پرت برش ۲٫۵ متر مصرف میشود، عدد فرمول ۲٫۵ است؛ پول آن ۰٫۳ متر نمونه را هم داده‌اید.
برای هر مدل یک فرمول بسازید و اگر سایز یا طرحی مصرف را محسوس عوض می‌کند، مثلاً دامن بلند یا پارچهٔ راه‌راهی که باید جفت شود، آن را مدل جدا حساب کنید. قیمت هر ماده هم باید قیمت خرید امروز باشد؛ پارچه‌ای که پارسال ارزان خریده‌اید، برای سفارش بعدی به قیمت امروز دوباره خریده میشود.
اجرت هر مرحله را چطور حساب کنیم؟
برای مرحله‌های داخلی ساعت کار را در نرخ ساعتی ضرب کنید و برای مرحله‌های بیرونی (سنگ‌دوزی، گلدوزی، پرس) اجرت هر عدد را بنویسید. نرخ ساعتی خیاط یعنی هزینهٔ ماهانهٔ او (حقوق و بیمه) تقسیم بر ساعت‌هایی که واقعاً پشت چرخ یا میز برش است، نه کل ساعت حضورش در کارگاه.
پرو را فراموش نکنید. هر جلسهٔ پرو، با سنجاق‌زدن و اصلاح بعدش، ساعت خیاط است؛ مثلاً مدلی که معمولاً دو پرو می‌خواهد، دو مرحلهٔ پرو در فهرست مراحلش دارد.
سربار کارگاه را چطور بین لباس‌ها پخش کنیم؟
جمع هزینه‌های ماهانه‌ای را که مال هیچ لباس مشخصی نیستند (اجاره، برق، سرویس چرخ‌ها، استهلاک میز برش و اتو، دستمزد کسی که فقط سفارش می‌گیرد) بر پایه‌ای پخش کنید که با کار هر لباس بالا و پایین می‌رود: ساعت تولید یا درآمد.
مثلاً با ۱۰۵٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال سربار ماهانه و ۲۴۰ ساعت تولید در ماه، سهم هر ساعت ۴۳۷٬۵۰۰ ریال است و مانتوی ۸ ساعتهٔ نمونهٔ بالا ۳٬۵۰۰٬۰۰۰ ریال سربار می‌گیرد.
سربار را دقیقاً یک بار بیاورید: اگر دستمزد خیاط را در اجرت مراحل آورده‌اید، حقوق او را دیگر جزو سربار حساب نکنید.
کجا بهای لباس اشتباه حساب میشود؟
پارچه با قیمت خرید قدیم
لباسی که با قیمت پارچهٔ چند ماه پیش قیمت‌گذاری شده، پول فروشش برای خرید دوبارهٔ همان پارچه کافی نیست.
پرت برش دیده نمی‌شود
وقتی فرمول اندازهٔ الگو را دارد نه مصرف واقعی را، انبار هر ماه کمتر از حساب شما پارچه دارد.
پرو و اصلاح مجانی
ساعت‌های پرو و اصلاح بعد از پرو معمولاً در هیچ حسابی نمی‌آیند، در حالی که در کار سفارشی کم نیستند.
حقوق دو بار، یا هیچ بار
یا دستمزد هم در اجرت مراحل آمده هم در سربار، یا در هیچ‌کدام. هر دو حالت عدد بها را بی‌اعتبار می‌کند.
کار بیرون فراموش‌شده
سنگ‌دوزی، گلدوزی یا پرسی که بیرون انجام میشود، چون به کسی در کارگاه پرداخت نمی‌شود، راحت از بها جا می‌افتد.
یراق ریز
دکمه، زیپ، لایی، نخ و برچسب هر کدام کم‌اند، ولی در یک لباس مجلسی جمعشان می‌تواند از قیمت آستر بیشتر شود.
در نویرا بهای هر لباس چطور ساخته میشود؟
برای مزون، صنف «کارگاه تولیدی» در نویرا صفحهٔ «فرمول» دارد که مواد و مراحل ساخت هر کالا را کنار هم نگه می‌دارد و بهای تمام‌شده را از همان‌ها حساب می‌کند. قدم‌ها:
- در «فرمول»، لباس را از جدول «بهای تمام‌شدهٔ کالاها» باز کنید.
- با «+ ماده» هر ماده را با مقدار برای یک عدد بنویسید، مثلاً پارچه ۲٫۵ متر. اگر «قیمت واحد» را خالی بگذارید، بها از خریدهای انبار خوانده میشود؛ بعد «ذخیرهٔ فرمول» را بزنید.
- در کارت «مراحلِ ساخت» برای هر مرحله نام، «اجرت» و «ساعت برای هر عدد» را بنویسید. مرحلهٔ بیرونی را با «بیرون (پیمانکار)» علامت بزنید تا اجرتش برای هر عدد حساب شود، اگر مرحله‌ای پرت دارد «پرت ٪» را پر کنید و «ذخیرهٔ مراحل» را بزنید.
- کارت بهای همان لباس حالا ردیف «مواد» و «اجرتِ مراحل» را به تفکیک هر مرحله نشان می‌دهد، و اگر کار بیرون دارید «اجرتِ بیرون» را. اگر اجرت مراحل در بها نیامد، در صفحهٔ «سری‌های ساخت» کلید «اجرتِ مراحل در بهای تمام‌شده حساب شود» را روشن کنید.
- در کارت «سربارِ خودکار» پایین همان صفحه، با «انتخابِ هزینه‌ها» هزینه‌هایی مثل اجاره و قبوض را علامت بزنید و پایهٔ پخش را («ساعتِ خدماتِ ارائه‌شده» یا «درآمد») انتخاب کنید؛ از آن به بعد جدول ستون «سربار» هم دارد.
- جدول برای هر لباس قیمت، بهای تمام‌شده، درصد آن از قیمت و «حاشیه» را کنار هم نشان می‌دهد. ردیفی که «هنوز فرمول ندارد» یعنی قیمتش هنوز پشتوانهٔ بها ندارد.
سؤال‌های رایج
اگر هر سفارش اندازهٔ متفاوتی دارد، برای هر مشتری فرمول جدا بسازیم؟
نه، برای هر مدل یک فرمول با مصرف سایز پرتکرار کافی است. فقط وقتی سایز یا طرح مصرف را محسوس عوض می‌کند، آن را مدل جدا تعریف کنید تا بهایش جدا دیده شود.
وقتی پارچه گران شد، بهای لباسهایی که قبلاً فروختهایم عوض میشود؟
نه، آن فروشها تمام شدهاند؛ ولی قیمت سفارشهای بعدی باید با بهای تازه حساب شود. بعد از هر خرید گرانتر، بهای مدلهایی را که از همان پارچه استفاده میکنند دوباره ببینید.
سود را چند درصد بگذاریم؟
عدد ثابتی برای همه درست نیست؛ اول بهای کامل را دربیاورید و بعد ببینید قیمتی که بازار برای آن مدل می‌پذیرد چقدر از آن بالاتر است. سود را روی بهای کامل (مواد، اجرت و سربار) بسنجید، نه روی پارچه و دوخت؛ مثلاً ده درصد روی بهای ناقص می‌تواند در عمل ضرر باشد.